Гісторыя Беларусі Беларускія землі ў раннім сярэднявеччы VI ст

Гісторыя Беларусі: У 6 т. Т.. 1. Старажытная Беларусь: Ад першапачатковага засялення да сярэдзіны XIII ст./Рэдкал.: М.Касцюк (гал. рэд.) і інш.—Мінск: Экаперспектыва, 2007.—351 с; іл. У першым томе разглядаецца мінулае нашай Бацькаўшчыны ў першабытнаабшчынны перыяды (каля 100 тыс. гадоў назад - першая палова ХШст.) ад першапачатковага засялення да фарміравання і развіцця першых дзяржаўных утварэнняў. Асаблівасцю кнігі з'яўляецца тое, што яна напісана ў асноўным на падставе асэнсавання шматлікіх археалагічных матэрыялаў, здабытых на раскопках. Разлічана на навукоўцаў, аспірантаў, студэнтаў, настаўнікаў, вучняў, усіх, хто цікавіцца гісторыяй Беларусі.

Храналогія гісторыі старажытнай Беларусі
06.02.2010

Важнейшыя даты старажытнага перыяду гісторыі Беларусі і перыяду ранняга сярэднявечча...
Прынцыпы перыядызацыі
Г. Штыхаў 07.01.2010

Вучонымі распрацаваны розныя варыянты перыядызацыі гісторыі. Адны даследчыкі кіруюцца сацыяльна-эканамічнымі крытэрыямі, другія - шукаюць іх у галіне палітыкі, права, дзяржаўнасці ці ў сферы культуры і інш...
Узнікненне дзяржаўнасці. Этнічная сітуацыя (VI-XI стст.)
Балты і славяне ў VI—VIII стст.
Г. Штыхаў 07.01.2011

У сярэдзіне 1-га тысячагоддзя н.э. у жыцці насельніцтва Цэнтральнай і Паўночнай Беларусі адбываюцца значныя змены, якія выявіліся ў матэрыяльнай культуры. Культуры штрыхаванай керамікі і днепра-дзвінская змяняюцца помнікамі тыпу верхняга пласта...
Усходнеславянскія саюзы плямён
Г. Штыхаў, П. Лысенка 08.01.2011

У Верхнім Падняпроўі і Падзвінні на тэрыторыі Беларусі ў VIII—X стст. сфарміраваліся некалькі аб'яднанняў усходніх славян. Яны ўяўлялі сабой даволі ўстойлівыя этнічныя супольнасці дрыгавічоў, крывічоў-палачан, радзімічаў...
Полацкае княства ў IX—XI стст.
М. Клімаў 09.01.2011 Каментароў: 2

Гісторыю Полацкага княства трэба адлічваць ад пачатку існавання горада Полацка. Гістарычнае ядро горада сфарміравалася да IX ст. на аснове гарадзішча, якое знаходзілася на беразе р. Палаты, каля ўпадзення яе ў Заходнюю Дзвіну...
Тураўскае княства ў IX—XI стст.
П. Лысенка 11.12.2010 Каментароў: 2

Тэрыторыя Тураўскага княства фарміравалася на землях, заселеных дрыгавічамі. Паўночная граніца іх рассялення (з крывічамі) праходзіла на поўнач ад Мінска прыкладна па лініі ад Заслаўя на Лагойск і Барысаў...
Беларускія землі ў XII-XIII стст.
Палітычная гісторыя Полацкай зямлі
Г. Штыхаў, В. Ляўко 07.02.2010

Пастановы знакамітага Любецкага з'езда вырашылі лёс Кіеўскай Русі на некалькі стагоддзяў. Шэсць найбольш уплывовых князёў Русі сабраліся разам каб спыніць міжусобіцы і ўмацаваць паміж сабой мір...
Раздрабленне Полацкай зямлі
В. Ляўко 12.02.2010

У сувязі з пераменамі ў палітычным жыцці Полацкай зямлі XII — пачатку XIII ст. адбываліся змены ў яе адміністрацыйна-тэрытарыяльнай структуры. З канца XI ст. побач з валасцямі, што падпарадкоўваюцца непасрэдна Полацку, ужо існуюць воласці-ўдзелы,...
Тураўская зямля ў XII—XIII стст.
П. Лысенка 12.02.2010

Развіццё гістарычных падзей у Тураўскім княстве ў XII ст. прыводзіць да высновы аб яго пэўнай своеасаблівасці ў сістэме княстваў Кіеўскай Русі. У найбольш магутных з іх, дзе цвёрда ўcталяваліся пэўныя княжацкія дынастыі, у XII ст. адбываецца...
Землі Сярэдняга Пабужжа
Т. Каробушкіна 12.02.2010

Тэрыторыя Сярэдняга або Беларускага Пабужжа ўключае ў сябе землі, якія ляжаць у басейне сярэдняга цячэння Заходняга Буга і яго прытокаў (Мухавец, Лясная, Рыта). З далёкай старажытнасці Буг з'яўляўся асноўнай воднай магістраллю рэгіёна...
Землі Пасожжа ў XI—XIII стст.
А. Мяцельскі 14.02.2010

Землі Пасожжа ў XI—XIII стст.уваходзілі ў склад Смаленскага і Чарнігаўскага княстваў. Таму гісторыя гэтых зямель непасрэдна звязана з падзеямі, якія адбываліся на асноўнай тэрыторыі княстваў...
Землі Панямоння
Я. Звяруга 14.02.2010

Узнікненне гарадоў у Панямонні, як гаварылася вышэй, звязана са з'яўленнем тут славян і эвалюцыяй усходнеславянскага грамадства. Можна вылучыць тры этапы ў станаўленні і развіцці гэтых гарадоў: канец X — першая палова XI ст., сярэдзіна XI —...
Дзяржаўны лад у землях-княствах
Г. Штыхаў 14.02.2010

Дзяржава — гэта разгалінаваная сістэма палітычнай улады, якая ажыццяўляецца ў краіне. Яна аб'ядноўвае ўсё насельніцтва ў адно тэрытарыяльнае цэлае. Але адносна адзіная ў XI ст. раннесярэднявечная дзяржава — Полацкае княства-зямля ў XII ст....
Барацьба з іншаземнымі захопнікамі
М. Гурын, Г. Штыхаў 13.02.2010

Нямецкія святары, купцы і рыцары высадзіліся ў вусці Заходняй Дзвіны ў канцы XII ст. Захопніцкія намеры "пілігрымаў" пад выглядам распаўсюджання веры сярод мясцовага насельніцтва хутка сталі відавочнымі і выклікалі супраціўленне...
Эканамічныя уклады, грамадскі лад, гаспадарка у ІХ-ХІІІ стст.
Эканамічныя уклады — факты і меркаванні
Г. Штыхаў 17.03.2010

У навуцы даўно ўжываецца тэрмін "эканамічны ўклад". Звычайна пад ім разумеюць галіну гаспадаркі (эканомікі), уласцівай грамадству на пэўным этапе яго існавання. Эканамічны (гаспадарчы) уклад уяўляе сабой тып адносін паміж людзьмі, які мае ў сваёй...
Генезіс феадальных адносін на беларускіх землях
В. Ляўко 19.03.2010

Першы этап генезісу феадальных адносін даследчыкі называюць "давотчынным" і на аснове шэрагу матэрыялаў падзяляюць дзяржаўнуіо зямельную ўласнасць на княжацка-дзяржаўную і дзяржаўна-карпаратыўную...
Сельская гаспадарка ў X—XIII стст.
Т. Каробушкіна 19.03.2010

Сельскагаспадарчая вытворчасць у сярэднія вякі з'яўлялася асноўнай рысай дзейнасці ўсходніх славян. Тады галоўнай галіной сельскай гаспадаркі было земляробства. Яно знаходзілася ў непасрэднай залежнасці ад прыродна-кліматычных умоў і традыцый,...
Гарады Беларусі IX—XIII стст.
В. Ляўко 19.03.2010

Вытокі старажытных гарадоў Усходняй Еўропы бяруць свой пачатак як гістарычная з'ява ў пераходным (ваенна-дэмакратычным) перыядзе развіцця ўсходнеславянскага грамадства. Менавіта ў гэты час фарміруюцца асноўныя перадумовы ўзнікнення...
Гарадское рамяство і гандаль
Л.У. Калядзінскі 22.09.2010 Каментароў: 1

Пісьмовыя крыніцы вельмі сціпла даводзяць нам звесткі пра заняткі гараджан у раннесярэднявечны перыяд. Выдатны матэрыял для асвятлення гэтага пытання дае археалогія...
Сельская абшчына і вёска ў IX—XIII стст.
А. Іоў 22.09.2010

У пачатковы перыяд фарміравання феадалізму суседская абшчына заставалася найбольш масавай сацыяльнай структурай, адной з асноўных форм арганізацыі грамадства. Пад уплывам княжацкай улады і новага феадальнага ўкладу яе развіццё ў гэты час не было...
Звычаёвае права, закон і суд
Г. Штыхаў 22.09.2010

У старажытных грамадствах існавалі спосабы паводзін, якія былі звыклымі для іх членаў. Сукупнасць няпісаных правіл паводзін (звычаяў), якія склаліся ў грамадстве ў выніку іх выкарыстання на працягу доўгага часу і санкцыяніраваных дзяржавай,...

Бібліятэка гістарычных артыкулаў

Гісторыя Беларусі. Беларускія землі ў раннім сярэднявеччы (VI ст. — першая палова XIII ст.)

Узнікненне дзяржаўнасці. Этнічная сітуацыя (VI-XI стст.)

Беларускія землі ў XII-XIII стст.

Эканамічныя уклады, грамадскі лад, гаспадарка у ІХ-ХІІІ стст.

Камаедзіца

Музей вайскавой славы

Каляды

Булак-Балаховіч

Саракі

“Што ёсць гісторыя, як не байка, у якую дамовіліся паверыць?”